Wanneer is iets waarheid en wanneer een leugen? Wat als er beelden en tekst bestaan waar de waarheid niet meer van de leugen te onderscheiden is? Het boek Valse waarheden duikt auteur Josje Weusten dieper in op de dunne scheidslijn tussen waarheid en leugen.
‘In een wereld waarin beelden overtuigender zijn dan herinneringen, kan één gemanipuleerd fragment alles laten kantelen. Wanneer een fake video de reputatie van een bekende filmproducer vernietigt, raakt student filmwetenschappen Martin verstrikt in een web van schuld en zwijgen. Terwijl de publieke verontwaardiging oplaait, probeert hij zijn rol te minimaliseren en zijn relatie met Eveline te redden. Maar hoe langer hij de waarheid ontduikt, hoe groter de afstand tussen hen wordt. Wat begint als een persoonlijke crisis groeit uit tot een breuk die verder reikt dan twee geliefden. Twintig jaar later leeft een nieuwe generatie in een samenleving die desinformatie radicaal heeft uitgebannen. Verhalen worden gecontroleerd. Fictie is verboden. Maar het verlangen naar verbeelding laat zich niet onderdrukken, net zomin als het verleden zich laat uitwissen.’
Valse waarheden begint als een heel herkenbare gebeurtenis. Het gebruik van bekende mensen in video’s die nep zijn, is heel actueel en is ook iets dat in onze samenleving speelt. Wat in het boek begint als een grap wordt een gevaar op het moment dat de rest van de wereld het geloofd. Hierdoor komt het leven van hoofdpersonage en filmliefhebber Martin op zijn kop te staan. Als lezer voel je zijn wanhopige pogingen om goed te maken wat hij als grap gestart is, met alle gevolgen van dien. Daarbij volgt de lezer ook een relatie tussen twee mensen met elk hun eigen verwachtingen en visies die niet altijd helemaal op elkaar aansluiten. De verschillen tussen man en vrouw worden nog extra zichtbaar en vooral ook de rol dat schuld en obsessie hierin speelt en dit beïnvloedt.
Juiste het tweede gedeelte van het verhaal maakt Valse waarheden angstaanjagend. Namelijk het verbod op desinformatie, wat op zichzelf geen slecht idee is. Maar ons kikkerlandje neemt dit wel heel rigoreus op en verbant in feite alle fictie. De voorstelling dat je in een wereld leeft, waar je geen fictie meer mag lezen en waar gecreeerde muziek zoveel mogelijk uitgebannen wordt. Wat heeft dit voor gevolgen voor kunstvormen waarin de mens zichzelf en zijn frustratie of juist passie kan uiten? Met dit gegeven schept Josje Weusten een intrigerend wereldbeeld wat tot nadenken stemt en vragen oproept. Zouden we nu al niet bewuster moeten omgaan met de digitale wereld om ons heen?
Valse waarheden is simpel gezegd boeiend leesvoer dat een angstaanjagende wereld creeert wat stemt tot nadenken. Daarbij is het verhaal gruwelijk actueel en richt het zich ook op interpersoonlijke relaties tussen mensen en de geheimen, schuldgevoelens en obsessies die hiervan op invloed zijn.
Beoordeling: 9/10
Valse waarheden is geschreven dppr Josje Weusten en verschijnt bij uitgever IcebergBooks. Het boek is verkrijgbaar als fysiek exemplaar en als ebook.
