Met De boekbinder maakten we al kennis met de bijzondere magisch realistische verhalen uit de pen van Bridget Collins. Zoals het genre al doet vermoeden, combineert deze auteur alledaagse, vaak historische, werkelijkheid met magische en fantastische elementen. Dit zorgt ervoor dat haar verhalen aan de ene kant heel echt aanvoelen, maar dat je als lezer in bepaalde elementen toch meegevoerd wordt alsof je een (mysterieuze) droom beleeft. Met haar nieuwste boek De stilte fabriek weet Bridget Collins opnieuw dit gevoel op te roepen:
‘De hele wereld verdwijnt wanneer je binnenstapt in de stiltefabriek…
Audioloog Henry Latimer verlangt naar stilte. Een wereld zonder het geratel van rijtuigen over geplaveide straten, het verre geschreeuw van dronken vechtpartijen, het meedogenloze tikken van de klok. Dan ontmoet hij een fascinerende, mysterieuze heer die precies dat aanbiedt. Kostbare zijde die het lawaai van de wereld kan overstemmen – en alles waar Henry zo wanhopig aan wil ontsnappen.
Wanneer hij wordt uitgenodigd in de afgelegen fabriek van Sir Edward om de doofheid van zijn jonge dochter te genezen, raakt Henry steeds dieper verstrikt in de afkomst van deze bovennatuurlijke stof. De herhaaldelijke waarschuwingen van de geheimzinnige gouvernante van het meisje weerhouden Henry er niet van zich te laten betoveren door Sir Edward en zijn zijde… maar wat gebeurt er met degenen die onder de betovering vallen? En als de prijs eenmaal duidelijk wordt, heeft Henry dan nog een keuze?’
In een wereld waar constant lawaai is en mensen ook steeds meer last hebben van elkaars geluid, zou een beetje stilte en rust geen overbodige luxe zijn. Wat als bepaalde stoffen en materialen dit effect al kunnen bereiken? Hoe ver zal men hierin gaan om dit in handen te krijgen? Ook wanneer dit schadelijke gevolgen heeft voor mens of dier? In De stilte fabriek draait alles om horen, defecten hierin en de mogelijkheid om geluiden te maskeren. Bridget Collins weet op hypnotiserende wijze te beschrijven hoe een audioloog verstrikt raakt in een soort onwerkelijke wereld waarin materialen bovennatuurlijke krachten lijken te hebben en de tol die hiervoor betaald moet worden steeds hoger wordt. Net als Henry wordt de lezer steeds meer meegesleurd in de verleiding van deze mogelijkheden en wat dit voor de toekomst kan betekenen.
Bridget Collins wisselt dagboekfragmenten af met het verhaal over Henry, wat maakt dat de lezer ook een mooi beeld krijgt over de herkomst van de zijde en hoe dit mensen langzamerhand steeds meer in zijn of haar greep krijgen. Juist het laatste gegeven is heel herkenbaar, omdat dit evengoed weer om macht gaat en de mogelijkheid om de wereld voorgoed te kunnen veranderen. Daarnaast is er in De stilte fabriek ook ruimte voor persoonlijke groei in en tussen mensen, wat in het verhaal een extra dimensie oplevert. Verliezen kunnen mensen sterker maken of juist kwetsbaarder voor elementen die beloven hun leven voorgoed te veranderen. De historische elementen maken De stilte fabriek extra fascinerend, zoals de omschrijving van hoortoestellen die men in het verleden gebruikte. Maar ook elementen die nog steeds actueel zijn, zoals het verschil tussen arm en rijk en de invloed van je geslacht op je status.
Opnieuw weet Bridget Collins haar lezers te betoveren met een magisch realistisch roman vol historische elementen. De personages en hun onderlinge verhoudingen, maar ook de magische kracht die aan zijde wordt toegedicht en de gevolgen hiervan scheppen nieuwsgierigheid, waardoor je verder wilt blijven lezen.
Beoordeling: 9/10
De stilte fabriek is de derde roman van Bridget Collins, die bij Overamstel uitgevers verschijnt. Eerder verschenen De boekbinder en Het verraad van Montverre. Het boek is verkrijgbaar bij de betere Nederlandstalige boekhandel.
